نگاهي
به روابط
يونان و
تركيه ،
منافع
مشترك و
اختلافات
آتن،خبرگزاري
جمهوري
اسلامي ۸۵/۰۳/۲۰
خارجي.سياسي.روابط.اختلافات.اتحاديه
اروپا.قبرس.تركيه.يونان
" دورا
باكوياني"
وزيرامورخارجه
يونان روز
گذشته
براي
انجام يك
ديدار
رسمي از
تركيه و
گفت و گو با
مقامات
اين كشور
راهي
آنكارا شد.
به عقيده
صاحب
نظران
آنچه
اختلافات
ميان دو
كشور
همسايه
يونان و
تركيه
ناميده ميشود
، پيشينهاي
تاريخي
دارد و به
دوران
حاكميت
عثمانيها
باز مي
گردد.
گرچه از آن
زمان مدت
زيادي
گذشته است
، اما
اثرات بيش
از چهار
قرن
حاكميت
عثماني
ها، خاطره
خوبي براي
يونانيان
برجاي
نگذاشته
است و مردم
يونان
همواره
دروان
حاكميت
عثماني
براين
كشور را
دوران
بردگي مينامند
و معتقدند
كه بايك
حركت وسيع
انقلابي
درسال
۱۸۲۱ميلادي
توانستند
بابيرون
راندن
حاكمان
عثماني ،
قيود
بردگي را
گسسته و به
آزادي و
استقلال
دست يابند.
هرچند بخش
عمدهاي
از
اختلافات
موجود
ميان
يونان و
تركيه به
دوران
معاصر
بازمي
گردد ،اما
ياد و
خاطره و يا
بهعبارتي
كينه
موجود
ميان دو
ملت ريشه
در دوران
حاكميت
عثمانيها
دارد .
از جمله
چالشهاي
جدي ميان
يونان و
تركيه،
اختلاف
برسر چند
جزيره
سنگي و
غيرمسكوني
واقع در
درياي اژه
است .
يونانيان
بارها
اعلام
كردهاند
كه حاكميت
يونان
براين
جزاير غير
قابل بحث و
مذاكرهاست
و تنها
موردي كه
ازامكان
ارجاع آن
به دادگاه
بينالمللي
لاهه وجود
دارد ،
منطقه
فلات قاره
در درياي
اژه است .
تركيه
نيزاز
طرفي
ادعاهاي
يونان را
رد كرده و
معتقد است
كه اين
جزاير
متعلق به
قلمرو
تركيه
هستند.
در سال
۱۹۹۳دو
كشور با
پياده
كردن نيرو
دريكي
ازاين
جزاير
سنگي كه
يونانيان
آنرا "
ايميا" مينامند
تا مرز
درگير
نظامي پيش
رفتند كه
با مداخله
آمريكا و
تعدادي از
كشورهاي
اروپايي ،
از درگيري
و جنگ بين
دو كشور
جلوگيري
به عمل آمد.
يكي
ديگراز
اختلافات
موجود
ميان
يونان و
تركيه ،
مرزهاي
آبي
دوكشوراست
دراين
رابطه
تركيه
بارهااعلام
كردهاست
كه چنانچه
يونان
بخواهد
مرزهاي
آبي خود را
تا ۱۲مايلي
از سواحل
اين كشور
توسعه دهد
، به منزلهاعلام
جنگ تلقي
خواهد شد و
تركيه با
شدت باآن
برخورد
خواهد كرد.
از عمده
اختلافات
موجود
مساله
قبرس و
تقسيم اين
كشور به دو
بخش جنوبي (
يونانينشين
) و شمالي (
تركنشين )
ميباشد.
در سال
۱۹۷۴ميلادي
و با ورود
ارتش
تركيه به
بخش شمالي
قبرس ، اين
جزيره
عملا به دو
بخش شمالي
و جنوبي
تقسيم و از
آن زمان
تاكنون
تمام تلاشهاي
سازمان
ملل متحد
براي حل
اين مساله
و اتحاد
مجدد دو
بخش اين
كشور با
شكست
مواجه شدهاست
.
يونان ،
تركيه را
عامل عدم
حل مساله
قبرس
معرفي ميكند
و نيروهاي
ترك مستقر
در شمال
قبرس را
نيروهاي
اشغالگر
قلمداد مينمايد.
تركيه نيز
يونان را
عامل اصلي
عدم حل
مساله
قبرس مينامد
و همكاريهاي
نظامي
يونان و
قبرس( بخش
جنوبي و
يونانينشين
) را عاملي
درعدم حل
مساله
قبرس ميداند
و معتقد
است كه
يونان
باحمايت
از
يونانيان
قبرس مانع
از حل اين
مساله ميشود.
درماه
مارس سال
۲۰۰۴ميلادي
يك همهپرسي
همزمان در
دو بخش
شمالي و
جنوبي
قبرس براي
تاييد يا
عدم تائيد
طرح اتحاد
دو بخش اين
كشور كه
توسط "
كوفي عنان
" دبير كل
سازمان
ملل متحد
ارايه شده
بود ،
برگزار شد
و بخش
جنوبي (
يونانينشين
) با ۶۷درصد
آرا اين
طرح را رد
كرد ، ولي
بخش شمالي(
ترك نشين )
با ۵۷درصد
آنرا مورد
تاييد
قرار داد و
بدين
ترتيب
مساله
قبرس
همچنان
لاينحل
باقي ماند.
ديگر
اختلاف
موجود بين
دو كشور
موضوع حق
فعاليت
اقليت
مسلمان
ترك مقيم
شمال
يونان و
اقليت
مسيحي
ارتدكس
يوناني
مقيم
استانبول
است .
يونانيها
بارها در
ديدارهاي
خود با
مقامات
ساير
كشورها و
به ويژه
مقامات
آمريكاي و
اروپايي
موضوع
اجازه
فعاليت
مجدد
مدرسه
مذهبي
مسيحيت
ارتدكس "خلكيس"
و معبد "
آگيا
صوفيا " را
مطرح كرده
است و
ازاين
كشورها
خواسته
است تا
تركيه را
براي صدور
اجازه
مجدد
فعاليت
آنها ، تحت
فشار قرار
دهد.
با توجه به
مسايل ياد
شده و به
ويژه پس از
برخورد دو
هواپيماي
جنگنده دو
كشور در
منطقه
درياي اژه
، طبق يك
نظرسنجي
كه توسط
موسسه "الكو"
در سراسر
يونان به
عمل آمده و
اخير در
مطبوعات
اين كشور
منتشر شد ،
۶۴درصد
مردم
يونان از
دولت
خواستهاند
تا مانع
ورود
تركيه بهاتحاديه
اروپا شود
و ۵۲درصد
نيز
معتقدند
كه روابط
دو كشور نه
تنها نسبت
بهدو سال
گذشته
بهتر نشده
، بلكه
بدتر نيز
شده است.
البته
دولتهاي
دو كشور طي
دو دهه
اخير تلاشهاي
زيادي را
براي
بهبود
روابط
دوجانبه
بكار
گرفتهاند.
دولت
يونان
بارها
اعلام
كردهاست
كه از
روندالحاق
تركيه بهاتحاديهاروپا
حمايت ميكند
و خواستار
توسعه
فعاليتها
و همكاريهاي
دو كشور در
تمام
زمينهها
و بخصوص
فعاليتهاي
اقتصادي و
توسعه
صنعت
گردشگري
است.
تركيه نيز
بارها
تمايل خود
را مبني بر
توسعه
روابط دو
كشوراعلام
داشته است
و رايزنيهايي
زيادي
درجهت
توسعه
روابط
اقتصادي
دو كشور
انجام
داده است .
يونان و
تركيه حتي
در زمينه
انتقال خط
لوله گاز
از طريق
تركيه به
يونان و از
يونان بهسايركشورهاي
اروپايي
توافقنامههايي
راامضاي
كردهاند،
يونان
بارها
حمايت
الحاق
تركيه بهاتحاديه
اروپا را
منوط به
تغيير
سياست
تركيه در
قبال قبرس
و رعايت
كامل حقوق
يونان
كرده است .
تحليلگران
مسايل
سياسي
معتقدند
كه يونان
براي
اينكه از
جانب
تامين
مرزهاي
خود مطمئن
شود ، از
روندالحاق
تركيه به
اتحاديه
اروپا
حمايت مي
كند. اين
كشور
همچنين
براين
باور است
كه چنانچه
تركيه به
اتحاديه
اروپا
محلق شود ،
حل مساله
قبرس و
اتحاد
مجدد دو
بخش اين
كشور راحت
تر خواهد
بود و
مضافا
اينكه
تركيه را
موظف
خواهد كرد
كه در
چارچوب
قوانين
حاكم
براتحاديه
اروپا با
قبرس به
عنوان يك
كشور
عضواين
اتحاديه
برخورد
نمايد.
و درنهايت
دو كشور
يونان و
تركيه به
عنوان
اعضاي
اتحاديه
اروپا و
پيمان
آتلانتيك
شمالي(
ناتو) موظف
بههمكاريهاي
بيشتر و
نزديك تري
باهم
خواهند شد
و در نتيجه
به رقابتهاي
دو كشور
براي خريد
تسهيلات
نظامي
پايان
داده
خواهد شد.
سفر روز
گذشته
وزيرامورخارجه
يونان
براي گفت و
گو با
مقامات
ترك پس از
برخورد دو
هواپيماي
جنگنده دو
كشور و با
توجه بهاينكه
تادو روز
ديگر
مساله
روند
الحاق
تركيه بهاتحاديه
اروپا،
توسط
شوراي اين
اتحاديه
مورد
بررسي
قرار
خواهد
گرفت ،
بسيار
حائز
اهميت ميباشد.
تحليلگران
معتقدند
كه
وزيرامورخارجه
يونان در
ديدار
بامقامات
ترك ضمن
اعلام
حمايت
يونان از
روند
الحاق اين
كشور به
اتحاديه
اروپا و
بااشاره
به افزايش
تنش در
مرزهاي
دوكشور كه
دراين
اواخر شدت
بيشتري
گرفته است
، از آنان
خواهد
خواست تا
درجهت
آرام كردن
اوضاع در
منطقه
درياي اژه
و مرزهاي
دو كشور
گامهاي
اساسي
بردارند،
تا ضمنايجاد
حسن
همجواري
به صنعت
گردشگري
دو كشور در
فصل
تابستان
لطمهاي
وارد نشود.
وزيرامور
خارجه
يونان
همچنين در
طول سفر
خود به
تركيه ، بر
ضرورت حل
مساله
قبرس و حل
اختلافات
موجود
ميان آتن و
آنكارا از
طريق گفت و
گو و
مذاكره و
احتمالا
از طريق
دادگاه
بينالمللي
لاهه براي
حل برخياز
مسايل نيز
بحث و
تبادل نظر
خواهد كرد.
تحليلگران
مسايل
سياسي
يونان و
تركيه
معتقدند
احتمالا "
دوراباكوياني"
وزير
امورخارجه
يونان در
ديدارهاي
خود با
مقامات
ترك بر
ضرورت
توسعه
روابط
اقتصادي
دو كشور بهعنوان
عامل مهمي
برايايجاد
صلح و ثبات
درمنطقه و
درنتيجه
كاستن
هزينههاي
هنگفت
نظامي دو
كشور براي
خريد
تسهيلات
نظامي بحث
و تبادل
نظر نمايد.
اروپام/۲۱۷۰/۳۱۵