همايش "بررسي حوادث اخير آذربايجان"در دانشگاه علم و صنعت ايران برگزار شد.
روز چهارشنبه مورخه 10/3/1385 دانشجويان آذربايجاني دانشگاه علم و صنعت ايران همايش"بررسي حوادث اخير آذربايجان" را با حضور جمع کثيري از دانشجويان و برخي فعالين حرکت ملي آذربايجان بررسي کردند.
در اين برنامه بعد از تلاوت قرآن و پخش سرود ملي جمهوري اسلامي ايران،کليب شعر خواني دختر خردسالي در مورد اهميت و جايگاه زبان مادري در شكل گيري هويت،پخش گرديد که به شدت مورد استقبال قرار گفت.سپس علي اضغر محمد زاده از طرف هيات برگزاري اين همايش، پشت تريبون قرار گرفته و ضمن خوش آمد گوئي به مهمانان و دانشجويان گفتند:"ما مي خواستيم جهت اعتراض به سرکوب قيام ملي آذربايجان و دستگيري فله اي فعالين حرکت ملي بخصوص دوست همکلاسي و همکارمان مهندس فرشاد فرشيدفر- مدير مسئول نشريه ايشيق در دانشگاه علم و صنعت- ميتيگ اعتراض آميزي امروز ساعت 30/11 در مقابل ساختمان 15 خرداد- ساختمان معاوت فرهنگي و امور فوق برنامه – برگزار کنيم که ديشب در آخرين لحضات پس از احضار چند تن از برگزارکنندگان متينگ فوق به جلسه شوراي فرهنگي دانشگاه ، و پس از ساعتها گفتگو و تبادل نظرو در نهايت با صلاحديد مسئولين دانشگاه، قرار اين ميتينگ فوق به اين همايش تغير يابد.
سپس مهندس عليرضا صرافي پشت تريبون قرار گرفت. مهندس صرافي با اشاره به عدم تشکيل ميتينگ آذربايجاني ها در مقابل مجلس شوراي اسلامي در هفتم خرداد ماه گفتند:"بنده جهت سخنراني در ميتينگ مقابل مجلس شوراي اسلامي متني را آماده کرده بودم که به دليل عدم تشکيل ميتينگ فوق به خاطر برخوردهاي امنيتي نيروهاي اطلاعاتي و انتظامي، در اينجا لازم مي دانم متن فوق الذکر را از اين تريبون قرائت نمايم و به گوش نمايندگان و مسئولين برسانم.
مهندس صرافي ابتدا طي مقدمه اي به زبان ترکي اذربايجاني با تسليت  کشته شدن چندين فرزند فداكار  اين ملت مظلوم گفتند:"آناديلي حاقلاري اوغروندا قانينا چولقانميش سولدوزلو،مرندلي،مشکين لي،اورمولو،اردبيل لي،و تبريزلي شهيدلريميزين اونودولماز يادي ايلکه.يول لاري گئديملي اولسون.
دؤيوشونلر دريوشنلرين ياسين توتماز لار،نئيليک بيزيم بير آللاهيميز وار.
سپس مهندس صرافي با اشاره به اينکه متن سخنراني جهت قرائت در مقابل مجلس شوراي اسلامي به زبان فارسي حاضر شده است همان متن را به همان صورت و به زبان فارسي قرائت کردند.ايشان در ابتداي سخنان خويش خطاب به مسئولان گفتند:"شايد بسياري از شما از خود مي پرسيد چرا چنين توفاني در آذربايجان آنهم به خاطر يک کاريکاتور بپاخواست."
مدير مسئول ماهنامه ديلماج در ادامه جهت پاسخ به سوال مطرح شده خويش،علل خروش آذربايجان را در عدم تامين مطالبات به حق و قانوني آنها دانست و گفت:"بيش از ربع قرن از عمر جمهوري اسلامي ايران مي گذرد.در اين مدت روشنفکران،نويسندگان،شعرا و هنرمندان ما از همدان،زنجان،اروميه،تبريزو اردبيل طي صد ها نامه سرگشاده، قطعنامه،بيانيه و در قالب مراسم متعدد و رفتارهاي خاص انتخاباتي خواستار تحقق اصولي از قانون اساسي که ناظر بر حقوق مردم است (از جمله حقوق زباني و فرهنگي اقوام وملل ايراني)شده اند،همه اين نامه ها بي هيچ اعتنايي به بايگاني تاريخ سپرده شده است و دريغ از يک پاسخ خشک و خالي  از سوي مسئولين وقت.
ايشان در ادامه افزودند:"وقتي صدا و سيما طي بخشنامه ها و مصوبه هاي مغرضانه حداقل ساعات خود را به مثلا زبان و لهجه هاي محلي اختصاص مي دهد.
وقتي رتبه باسوادي در آذربايجان که خود مهد آموزش نوين در ايران است از رتبه اول به رتبه دهم در اواخر دوران پهلوي ورتبه بيستم  و کمتر در دوره کنوني تنزل پيدا مي کند
وقتي سهم بودجه بندي اختصاصي به بخش معدن يک استان مرکزي در طول هشت سال سازندگي دوران آقاي هاشمي رفسنجاني بيش از 300 برابر 4 استان شمال غرب کشور است
وقتي تاريخ ما را و نامهاي جغرافيايي ما را و حتي نام خود ما را تحريف مي کنند.تعجبي ندارد که مردم اين بار زبان سرخ خويش را چون پرچمي بالاي سرشان به اهتزاز در آورند.
 
مهندس صرافي، مدرس سابق كلاس هاي زبان و ادبيات ترکي آذربايجاني در دانشگاه علم وصنعت ايران در ادامه خواستار رسيدگي سريع و تامين به موقع خواسته به حق و قانوني ملت آذربايجان شده و افزودند:"ما از نمايندگان محترم انتظار داريم تا لااقل پس از سلسه قيامهاي ترکان ايران،ساکت ننشيند و به تاسي از آن تک نماينده جسور آذربايجاني با خواسته هاي قانوني و برحق مردم همصدا شوند و از اينکه سيستم بغايت ناکارامد و سانتراليسم بروکراتيک موجود را به به زير سوال ببرند نهراسند.
ايشان در ادامه با اشاره به نقش تاريخي مجلس در تاريخ اين سرزمين گفتند:"تجربه تاريخ نشان داده است که هرگاه مجلس نتواند خواسته هاي مردم را برتابد،آنگاه مجلس اصلي در خارج از دربهاي آن و با حضور ميليوني مردم شکل خواهد گرفت
- .به ياد داشته باشيد که شيخ محمد خياباني نماينده دموکرات آذربايجان که از جو ارتجاعي مجلس به تنگ آمده بود،نطق خود را در سبزه ميدان تهران و در ميان مردم انجام داد.و از آنجا به آذربايجان آمد و شش ماه تمام حساب مردم آذربايجان را از ارتجاع حاکم مرکزي بريد.
- سي سال بعد نيز با رد اعتبار نامه دو وکيل اول آذربايجان ديديد که چه وقايعي رخ داد.
- جنبش ملي شدن نفت را نيز حتما به ياد دارد که دکتر مصدق مجلس را رها کرد و به جمع مردم پيوست و گفت مجلس واقعي همين جاست.و به دنبال آن جنبش ضد امپرياليستي مردم جان تازه اي گرفت.
- مجلس پنجم را هم حتما به ياد داريد؟
آيا تاکنون فکر کرده ايد چقدر از مردم خويش و مسائل واقعي توده هاي مردم فاصله گرفته ايد؟
مهندس عليرضا صرافي به عنوان يک فعال آذربايجاني در ادامه گفتند:"خواست اصلي ما تامين حقوق زباني اقوام وملل ايراني و رسميت يافتن زبان خويش البته به مفهوم دموکراتيک کلمه (بدون نفي زبانها و فرهنگهاي ديگر)است. ملت ما خواستار رفع تبعيضات آشکار در بودجه بندي کشورند.بطوريکه بتواند به جبران عقب ماندگي هاي تحميلي ناشي از اعمال سياستهاي تبعيض آميز گذشته بپردازد.
در پايان سخنانم از طرف اکثريت فعالين  حرکت ملي آذربايجاني از مردم شريف آذربايجان مي خواهم در پايان اين مرحله از جنبش خويش، با تاکيد بر حفظ آرامش و خويشتنداري و پيگيري مطالبات خويش را زا طريق ديگري چون مذاکره با مسئولين و اولياء امور دنبال نمايند.
 
در اين قسمت ازبرنامه مهندس تايماز نظمي پشت تريبون قرار گرفته به تبيت ديدگاهها و نظرات خويش در مورد حوادث اخير آذربايجان پرداختند.
مهندس نظمي در ابتداي سخنان خويش با تشکر از مجريان و برگزار کنندگان اين برنامه خواستار ادامه برگزاري چنين برنامه هائي در اقصي نقاط آذربايجان شده و گفتند:"امروزه پس از حوادث اخير آذربايجان چيز يکه مهم تر از همه مي باشد تحليل ،آناليز اين حوادث مي باشد.بايد با مطالعه اين وقايع و حوادث، از درسهاي آن براي آينده اي بهتر استفاده کنيم."
مدير اجرائي مرکز تحقيقات آبتام با اشاره به حوادث تروريستي و خشونت آميز در برخي شهرهاي آذربايجان گفتند:"بنده به عنوان يک فرزند کوچک اين ملت و به عنوان کسي که از نزديک با دردها و مشکلات و روحيات اين ملت آشنائي دارم به شدت و با قاطعيت مي گويم که انجام اعمال خشن همانند تخريب اموال عمومي نمي تواند منتسب به فعالين صادق و متهد حرکت ملي آذربايجان باشد.و دستهاي مشکوکي در اين حوادث دست داشتند تا حرکت ملي و مردمي و مدني آذربايجان به انحراف بکشانند ما خواستار محاکمه و مجازات اين عومال مشکوک مي باشيم.
مهندس تايماز نظمي که از فعالين سابق حنبش دانشجوئي دانشگاه علم وصنعت مي باشد با اشاره به تجمع هفتم خرداد در مقابل مجلس شوراي اسلامي که با دخالت نيروهاي امنيتي  و اطلاعاتي به خشونت کشيده شد گفتند:"مطابق اصل 27 قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران برگزاري هرگونه تجمع و ميتينگ بدون حمل سلاح و در حالي که مخل مباني اسلام و کشور نباشد آزاد است. جمعي از اقشار مختلف ملت آذربايجان با استناد به اين اصل قانون اساسي قصد داشتند با تجمع در مقابل مجلس شوراي اسلامي به بيان خواسته هاي به حق و قانوني خويش بپردازند که متاسفانه با برخوردهاي غير منطقي و غير قانوني نيروهاي امنيتي ،اطلاعاتي و انتظامي اين تجمع به خشونت کشيده شد و نزديک 200 نفر دستگير گرديد.
ايشان در ادامه با اشاره به دستگيري،احضار و بازداشت فعالين فرهنگي حرکت ملي آذربايجان در شهرهاي مختلف اين عمل قبيح را محکوم نموده و از مسئولين خواست سعه صدر بيشتري به خرج داده و با بي تدبيري دست به بحران ديگري نزنند.ايشان به اشاره به نقش فعالين فرهنگي و اجتماعي در آرام نمودن فضاي کنوني آذربايجان گفتند:"امروزه فعالين حرکت با توجه به محبوبيتي که دارند به راحتي مي توانند فضا را کنترل کرده و آرامشي که که خود دولتمردان نتوانسته اند برقرار نمايند را حاکم سازد و با دستگيري و بازداشت اينها اين اميد هم از بين مي رود لذا بنده نسبت به تبعات سوء اينگونه برخوردهاي غير قانوني با فعالين حرکت هشدار مي دهم و هشدار مي دهم كه مسئوليت  عواقب سوء آن را بر عهده مسئولين مي باشد.
مهندس تايماز نظمي با اشاره به اينکه برخي ها سعي دارند با محدود کردن خواسته هاي آذربايجاني ها به محدوده کاريکاتور روزنامه ايران آن را نشانه عدم شناخت روحيات ملت آذربايجان دانسته و گفتند:"روزنامه ايران يک خطاي مطبوعاتي(كوچك يا بزرگ) مرتکب شد و اين خطاي روزنامه مذکور به عنوان جرقه اي عمل کرد که به انبار باروت آذربايجان زده شد و آذربايجانيها به خروش در آمده  جهت درخواست مطالبات به حق و قانوني خويش( که تاکنون بنا به هر عللي داده نشد است) بپا خواستند و امروزه ما سهم خود را بخشيديم و خواستار تشکيل دادگاه روزنامه ايران و همکاران آنها هستيم و از مقامات قضائي مي خواهيم با اين روزنامه همانند قانون برخورد شود و به هيج وجه توقيف دائمي روزنامه ايران خواسته ملت آذربايجان نمي باشد.چرا که آذربايجان خود تمدن ساز و فرهنگ پرور بوده و هيچ گاه ضد فرهنگ و قلم نيست و نخواهد بود."
 
آقاي نظمي با اشاره به اينکه برخي مسئولين از آذربايجانيها مي خواهند به خاطر شرايط حساس کشور و منطقه خواسته هاي خود را به تعويق بيندازند گفتند:"اينکه امروزه کشور در شرايط حساسي قرار دارد بر کسي پوشيده نيست و ما هم خواستار آرامش و حفظ وحدت هستيم ولي اين شرايط حساس نمي تواند دليلي براي عدم برآورده کردن مطالبات ملت آذربايجان باشد.کشور ما ثابت کرده است در شرايط حساس هم مي تواند اقدامات بزرگي انجام دهد .همانگونه در شرايط حساس به تحقيقات هسته اي خود ادامه مي دهيم وخوشبختانه به چرخه کامل سوخت هسته اي هم دست يافتيم که همين جا به دانشمندان هسته اي ايران تبريک مي گويم از مسئولين امر خواستارم همانگونه که در شرايط حساس تحقيقات هسته اي خود را ادامه مي دهيم به خواسته ها و مطالبات ملي آقوام و ملل ايراني هم توجه شود و خواسته هاي به حق و قانوني آنها بر آورده گردد.
 
در ادامه برنامه مهند حسن راشدي در پشت تريبون قرار گرفته به بررسي علل وقوع حواث اخير و راهکارهاي جلوگيري از تکرار چنين وقايع را بيان کردند.
مهندس راشدي  با اشاره به خواسته اصلي ملت آذربايجان همچون تدريس و تحصيل زبان ترکي آذربايجاني در مدارس آذربايجان،تاسيس فرهنگستان زبان و ادبيات ترکي آذربايجاني خواستار توجه بيشتر مسئولين امر در اين رابطه شدند.
عضو هيات موسس گروه فرهنگي چيچك لر قورولوشو،با انتقاد از برخوردهاي اخير با نويسندگان،مديرمسئولان و اهل قلم آذربايجاني خواستار آزادي بي قيد و شرط آنها شد.
مهندس راشدي،نويسنده و محقق مسائل آذربايجان، با اشاره به تشكيل "كميته پيگيري مطالبات ملت آذربايجان " در مجلس خواستار تشكيل اين كميته در تمامي شهر هاي آذربايجان شدند.
در اين قسمت از برنامه مهندس حسيني از دانشجويان دانشگاه علم و صنعت پشت تريبون قرار گرفته و قطعنامه دانشجويان آذربايجاني دانشگاه علم و صنعت ايران را قرائت کردند.
در اين قطعنامه خوسته ها يملت آذربايجان در 9 بند  آورده شده و از مسئولين خواستار توجه بيشتر و سريعتر به آنها شده اند.
 
1-    شكستن بايكوت خبري و بيان بي كم و كاست وقايع
2-    اجراي اصول 15،19و 20 قانون اساسي
3-    تاسيس شبكه سراسري به زبان تركي آذربايجاني
4-    ذكر اسامي و تجليل و بزرگداشت شهداي حوادث اخير آذربايجان
5-    تشكيل كميته حققيت ياب جهت بررسي وقايع اخير متشكل از نمايندگان مجلس و فعالان سياسي آذربايجان
6-     اجازه تاسيس کانونهاي دانشجويان آذربايجاني در دانشگاههاي سراسر کشور
7-    برخورد و مجازات عاملين سرکوب  و كشتارمردم آذربايجان
8-  جلوگيري از رشد و رواج انديشه هاي ترك ستيزانه و عدم استفاده از واژه مجعول آذري زبان در كليه مكاتبان رسمي و غير رسمي
9-    آزادي زندانيان سياسي و بازداشت شدگان حوادث اخير آذربايجان و ميدان بهارستان تهران بخصوص فرشاد فرشيد فر
 
در ادامه گروه موسيقي دان اولدو ز به صحنه رفته با اجراي تصيف هائي از موسيقي آذربايجاني همچون"آپاردي سئلل سارني"و "وطن" به مجلس روحيه خاصي بخشيدند.
در پايان آقاي يانار سؤنمز با اجراي سرودهاي حماسه همچون"تبريزيت حاق سسي بير ده اجالار سا نه اولار؟" به برنامه پ
ايان دادند.
 
 
حاشيه:
1-  هر چند اين برنامه در آخرين ساعات شب قبل به دانشجويان اطلاع داده شده بود و دانشجويان وقت کافي براي انجام تدارکات نداشتند ولي برنامه با كمترين كم و كاستي اجرا شد
2-  بعد از پايان برنامه، مسوولين حراست به مراجعه به فعالين دانشجوئي  خواستاراطلاعات بشتر در مورد وضعيت مهندس فرشيد فر بودند و قول دان  هرچه سريعتر ايشان را آزاد نمايند.