Ana Dilde Egtimin Onemi
Ana
dil:”baslangicta anneden ve yakin aile cevresinden,daha sonra ilisgisi
bulundugu cevrelerden ogrenilen ,insanlarin bilinc altina inen ve guclu baglari
olusturan dildir.[1]
Ana
dil:”insanin dogub buyudugua ve
soyca bulundugu toplum cevresinden ogrendigi bilinc altina inen ve kisilerle
toplum arasindaki ilisgilerde en guclu bagi olusturan dildir.Insan daki ana dil
duygusu qonusmadaki bazi yalnislari kolaylikla onler.[2]
Ana
dilin kultur hayatindaki ve milli kultur politikasindaki yeri,bir milletin
varligi icin tasidigi deger ve egtimdeki rolu cok
onemlidir.
Bir
devlet ve fikir adami olan ATATURK ve onun dusunce sisteminde diline oncelikle
dilin bir millet varligi icindeki yeri ve anlami acisindan egilimisdir..ona
gore”millet;dil,kultur ve gaye birligi ile birbirine bagli bireylerin
olusturdugu siyasi ve sosyal bir topluluk oldugundan dil ile milleti birbirinden
ayirmak mumkun degildir.
Bir
toplulugu millet vasif ve niteligini qazanabilmesi ,ancak o millete has gelismis
milli bir dilin varligi ile mumkun olabilir.[3]
Dil
ile millet ve millet ile dil arasindaki bag, milli birlik ve butunlugu saqlama
acisindan da yene on planda tutulmalidir..bilindigi gibi ,kultur bir millete
dinamizm veren ,onun varligini ve gelecegini
guvence altina alan bolunup parcalanmasina engel olan bir degerler
butunudur.Bu acidan ana dilin zengin
olmasi milli suurun da gelismesinde diger onemli bir faktdir.
Her
insan bir toplum icinde dogar;Orada geleneklerini ,becerilerini,duygularini
gelistirme ve olanak firsatlarini bulunur.bu acidan bireyin
bilissel,duyussal,devimissel,ve sezgisel olanlar la ilgili bilgi ve
yeteneklerini gelistirme icin egitim surecine girmesi gerekmektedir.Bu acidan
baktigimizda ana dilde egitimin cok onemi vardir.Birey toplumsallastirmanin bir
sonucu olan kulturlenme dil yolu ile
gerceklesir.dolayisiyla tarixsel,toplumsal,dinsel siyasal,ekonomoik ve cografi
etkenlerin renkendirdigi kulturel ozgurlukler ana dille kendisini bulur..Egitim
toplumsal yasamin bir parcasidir.surecler butundur.Birey dogumundan olumune
kadar bu surecin icindedir.okulda,ailede,cevrede,is yerinde olumlu yada olumsuz
davranislari toplumsal yapi ichinde gelistirir.bireyin kisilik yapisini
olusturan bu davranislari gerceklestirmesi icin en etkili silahi ana dili,bagli
olarak aldigi egitimdir.
Her
xalqin .dolayisiyla her bireyin ana dilini kullanmaya ve ana diliyle egitim
almaya hakki vardir.Uluslar arasi sozlesmelerde bu hak guvence altina
alinmisdir.(cocuk haklar evrensel bildirgesi.insan evrensel bildirgeleri
vs).Cocuk haklari evrensel bildirgesinde irk,renk,cinsiyet,din,dil,siyaset ve
baska bir gorus.ulusal yada toplumsal koken,mulkiyet,dogus yada her hangi
benzeri bir statu ayrimi gozetilmeksizin ana dilde egitim hakkindan
yararlanmasinin gerektigini isaret etmektedir.Ve bu hakki hic bir bir guc
cocugun elinden alamaz.
Cocuklarin
ana dili ve kulturlerinin bilmemesi yasadigi toplumuyla yabancilasmayi ,kulturel
yozlasmayi beraberine getirir.Giderek cocuklarin sagligli kisilik gelisimlerini
engeller..butun bunlari engellemek icin cocuklarin temel hakki olan egitim
hakkini kullanarak ana dilin ogretim kurumlarinda ogretilmesiyle mumkundur..bir
insanin ana diliyle egitim gormesi ve gereksinimlerin karsilanmasi en dogal
hakkitir.
Buyuk
turk dusunuru nihal atsiz milli suurun uyanik adli mekalesinde soyle
yazmaktadir.”Milletlerin hayatini koruyan dord savunma hattindan en geride
oalni Yani sonucusu ve en onemlisi milli suurdur.insan vucudunun
akciger.karaciger,kalp, beyin nasil dort onemli organ ise bir milletin de
ordu,bagimsizlik,dil ve milli suur dord buyuk kalesidir.
Bir
millet ordusunu kaybedebilri,bagimsizligini da kaybedebilri,fakat dilini
sakladikca o millet yasayir demektir.Dilin kaybeden bir millet olmus
sayilir.buna ramen bir millet dilini zorlayici sebeblerle kayb ettigi halde
milli suuruna sahipse gercek kisiligini bilir ve gunun birinde milli suur
sayeseinde oz dilini yeniden ogrenerek gercek benligine doner”.[4]
[1]ogrenciler
icin turkce sozluk,dil dernegi yay.,ankara
[2]turk
dil kurumu yay,ankara
[3]Ata
turkun fikir ve dusunceleri turk tarih kurumu
(4)
http://www.nihalatsiz.org/anasayfa.htm