Bir neçə gün öncə mətbuat səhifələrində Azərbaycanýn qərb bölgələrinə kürd ailələrinin köçürülməsi prosesinin intensivləþməsi barədə məlumatlar yer almýþdý. Bildirilirdi ki, son dövrlər Türkiyə, Ýran və Gürcüstan ərazisindən Gəncə, Xanlar, Þəmkir, Tovuz və Qazax rayonlarýna ümumilikdə 60 min nəfəri əhatə edən kürd ailələri köçürülüb. Qeyd edək ki, hələ bir neçə il öncə “Yeni Müsavat” qəzeti yuxarýda adlarý qeyd edilən ərazilərə kürd ailələrinin yerləþdirilməsi barədə dəfələrlə məlumatlar dərc edib. Bu məsələ ilə baðlý qərb bölgəsinə ezam olunan “Gündəlik Azərbaycan” qəzetinin müxbiri Qabil Zimistanoðlu maraqlý faktlar əldə edib.
Dünən bizimlə söhbət edən Qabil bəyin dediklərindən aydýn oldu ki, səfəri çərçivəsində öncə Þəmkirin Ýpək yolu qəsəbəsində olub: “Həmin yaþayýþ məntəqəsində Ermənistan qaçqýnlarý olan 162 ailə məskunlaþýb. Ümumiyyətlə, bu qəsəbə qaçqýnlarýn yerləþdirilməsi məqsədilə yaradýlýb. Yerli əhalilə söhbətdən bəlli oldu ki, son bir ayda Ýpək Yolu qəsəbəsinə 30-dan artýq kürd ailəsi yerləþdirilib. Sakinlər bildirdilər ki, kürd ailələri qəsəbədəki boþ evlərin hamýsýný kirayəyə götürüblər. Qaçqýnlar əvvəlcə bu þəxslərin türklər olduðunu zənn edib. Onlar özlərini ticarətçi kimi qələmə verərək, səhərlər harasa gedir, axþamlar qəsəbəyə qayýdýrmýþlar. Lakin bir neçə vaxtdan sonra qəsəbənin sakinləri özlərini türk kimi qələmə verən ailələrin öz aralarýnda anlaþýlmaz dildə danýþdýqlarýnýn þahidi olublar. Kənd əhalisinə məlum olub ki, kürdlər heç də ticarətlə məþðul olmurlar. Sadəcə, onlar guya alverçi olduqlarý görüntüsünü yaradaraq, bu ad altýnda öz missiyalarýný yerinə yetiriblər. Kürdlərin bu ərazidə gizli qərargahlarý olub və onlar orada toplaþaraq, yýðýncaqlar keçiriblər. Həmçinin yerli sakinlər görüblər ki, onlarýn bəzilərinin üzərində silah var. Əhaliyə cəmi bir neçə gün sonra məlum olub ki, bu adamlar kürdlərdir. Onlar azərbaycanlýlarla danýþýqlar apararaq, qəsəbəni bütövlükdə almaq niyyətində olduqlarýný bildiriblər. Ev sahiblərinə bazar qiymətlərindən çox baha məbləð təklif ediblər. Hətta bəzi adamlar beh də alýbmýþ”.
Həmkarýmýz bildirdi ki, ötən həftə bu məsələ mətbuatda yer alandan sonra polislər gecəykən Ýpək Yolu qəsəbəsində yerləþdirilən kürd ailələrini oradan çýxararaq, naməlum istiqamətə aparýblar: “Kürdlərin özlərinin mikroavtobuslarý, xarici markalý minik avtomobilləri olub. Yeri gəlmiþkən, avtomobillərin bəzilərinin üzərində qartal þəkli də vurulubmuþ. Kürdləri elə öz maþýnlarýna mindirərək, bir gecəyə qəsəbədən çýxarýblar. Mən həmin qəsəbədə olarkən, kürdlərin bir neçə gün öncəyədək kirayə yaþadýqlarý, bəzilərinin artýq aldýqlarý evlər boþ idi”.
Q.Zimistanoðlu söylədi ki, kürdlərin Ýpək Yolu qəsəbəsinə yerləþdirilməsi prosesi Qaçqýn və Məcburi Köçkünlərlə Ýþ üzrə Dövlət Komitəsinin Þəmkir rayonu üzrə nümayəndəsi kürd əsilli Yunis Abdullayev və onun oðlanlarý - Þamo və Rövþən Abdullayevlərin iþtiraký ilə həyata keçirilib: “Ýpək Yolu kəndindən baþqa Þəmkirin Aþaðý Könüllü kəndində, ”Betonzavod" adlanan yaþayýþ məntəqəsində də yüzdən artýq kürd ailəsi məskunlaþdýrýlýbmýþ. Onlarý da bir neçə gün öncə çýxarýblar. Rayon polis þöbəsindən kürdlərin hara aparýldýðýný soruþanda, onlar bildirdilər ki, həmin ailələri Gürcüstana yola salýblar. Amma əhalilə söhbətdən bildim ki, bu ailələr Xanlar rayonunun Quþqara və Səmədli, Zurnabad, Kərəmli və digər kəndlərinə yerləþdiriliblər. Xanlar əhalisi isə bildirirdi ki, kürdlərin bura gətirilməsi prosesi Bəylər Əyyubovun qohumu Simnar Allahverdiyevin nəzarəti altýnda reallaþdýrýlýr".
Məsələni araþdýran jurnalist yerli icra strukturlarýnýn bu prosesə biganə yanaþmasýnýn þahidi olub: “Konkret olaraq, kürdlərin yerləþdirildiyi Xanlarýn Quþqara kəndinin icra nümayəndəsi Qanlý Qasýmov bu məsələ barədə ümumiyyətlə danýþmaq istəmədi. Onlar nədənsə ehtiyat edirlər. Məsələnin mahiyyətini bilsələr də, biganəlik nümayiþ etdirirlər. Yəqin ki, bu, prosesin yuxarýlarýn himayəsi altýnda aparýlmasý ilə baðlýdýr. Müþahidələrimin nəticəsi olaraq, deyə bilərəm ki, yerli əhali kürdlərin bölgəyə gətirilməsindən ciddi narahatdýr. Hətta Þəmkirin Ýpək yolu qəsəbəsində bir kürd ailəsilə evini kirayə verən þəxs arasýnda dava da düþübmüþ. Ev yiyəsi əvvəl kirayəþini türk bilib. Sonra onun kürd olduðu aydýnlaþanda tələb edib ki, evindən çýxsýn. Bununla baðlý onlarýn arasýnda möhkəm dava düþübmüþ”.
Q.Zimistanoðlu apardýðý araþdýrmalar nəticəsində məlumat əldə edib ki, kürdlərin Azərbaycana köçürülməsi prosesinin intensivləþməsi səbəbsiz deyil: “Bu yaxýnlarda kürdlər Almaniyada geniþ toplantý keçirərək, öz strategiyalarýný açýqlayýblar. Bu strategiyaya əsasən Azərbaycan, Ermənistan, Türkmənistan, Qazaxýstan, Suriya və Ýranda kürd mövqelərinin möhkəmləndirilməsi nəzərdə tutulub. Onlar Kürdüstan xəritəsi də tərtib ediblər. Bu xəritə əsasýnda gələcəkdə sözügedən ərazilərə sahib olmaq məqsədi güdürlər. Kürd ailələrinin Azərbaycana yerləþdirilməsi həmin planýn tərkib hissəsidir. Qýsa desək, kürdlər dövlət yaratmaq ideyalarýný gerçəkləþdirmək istəyirlər”.
ORXAN